Dünya dövlətləri Güney Azərbaycanda baş verən hadisələrə diqqətlə yanaşmalı

Dünya dövlətləri Güney Azərbaycanda baş verən hadisələrə diqqətlə yanaşmalı, beynəlxalq konvensiyalarda nəzərdə tutulmuş bütün imkanlardan istifadə edərək təcavüzə məruz qalmış bir millətin milli, siyasi, mədəni hüquqlarını tanımalı, beynəlxalq səviyyədə bu hüquqların bərpasına dəstək verməlidir.

Dünyanın ən qədim xalqlarından biri olan Azərbaycan xalqının çox zəngin dövlətçilik tarixi vardır. Bu tarix, qəhrəmanlıq ənənələri ilə, şərəfli, mürəkkəb, bə’zən də ziddiyyətli və faciəli hadisələrlə zəngindir. Gülüstan (1813) və Türkmənçay (1828) müqavilələri ilə ərazisi 410 min kv.km-dən çox olan Vahid Azərbaycan zorla iki yerə parçalandı: 280 kv.km Qacar padşahlığının, 130 kv.km isə çar Rusiyasının ixtiyarına keçdi. Beləliklə, eyni kökə, eyni dilə və inanca, vahid Vətənə malik olan bir millət ədalətsizcəsinə ikiyə bölündü və bu ayrılıq indi də davam edir. 1905-ci ildən başlayaraq son 100 ildə Güney Azərbaycanda gedən ictimai-siyasi proseslər zəminində Azərbaycan türkünün müstəqillik zirvəsinə qalxdığı və yenidən müstəmləkə qarmağına düşdüyü dövrü özündə əhatə edir.

Güney Azərbaycan türkləri demokratik prinsiplər əsasında ilk Demokratik Milli Hökumətlərini Şeyx Məhəmməd Xiyabaninin başçılığı altında 1920-ci il iyunun 22-də qurmuşlar. Milli hökumətin fəaliyyət göstərdiyi qısa müddət ərzində Güney Azərbaycanda bir çox islahatlar aparılmış, məktəblərdə təhsil Azərbaycan türkcəsində keçilmış,"Məhəmmədiyyə" və "Hikmət" adlı iki qadın məktəbi açılmış, Azərbaycanda bütün idarə işləri, nəşriyyat, mitinqlər və çıxışların türk dilində aparılmasına sərəncam verilmış, ilk Milli Qvardiya yaradılmışdır. Lakin, bu hökumət Qacar şahlığı tərəfindən devrildi. 1925-ci ildə isə İngiltərənin dəstəyi ilə qacarlar hakimiyyətini ələ keçirən Rza xan ayrı-ayrı millətlərin yaşadıqları ərazilər hesabına yaradılan iran adlı ölkədə «Vahid dil», «vahid milli kimlik» siyasətini yürüdərək «vahid iran milləti» şüarını ortaya atdı , fars dilini rəsmi dil elan edərək, qeyri-fars millətlətin ölkədə mövcudluğunu danmağa başladı. Nəticədə fars şovinizmi dövlət siyasətinin tərkib hissəsinə çevrildi, qeyri-fars etnosların yaşadığı regionlar heç bir elmi, iqtisadi və mədəni təmələ söykənməyən inzibati ərazilərə – ostanlara (əyalətlərə) və şəhristanlara (vilayətə) bölündü. İqtisadi, mədəni, elmi potensialı və coğrafi mövqeyinə görə aparıcı rola malik olan Güney Azərbaycan şovinist siyasət aparan Rza xan və onun oğlu Məhəmmədrzanin 50 il sürən hakimiyyəti illərində parçalanmaya, siyasi iqtisadi, mədəni tənəzzülə məruz qalıb. Tarixən türklərin yaşadığı Həmədan, Zəncan, Qəzvin, Sultanabad, Savə və s. ərazilər Azərbaycandan qoparılıb başqa əyalətlərə birləşdirildi. Qeyri-farsların adını yaşadıqları tarixi ərazilərdən götürmək və onların milli mənsubiyyətlərini itirmək məqsədi ilə ostanlar qədim tarixi adı ilə yox, nömrələrlə göstərildi. Azərbaycan adı, tarix, coğrafiya kitablarından, xəritələrdən və rəsmi dövlət sənədlərindən silindi. Diktator şah rejiminin strateji hədəflərinin qarşısında duran Güney Azərbaycan türkləri 1945 - 1946 – cı illərdə S.C.Pişəvərinin başçılığı altında ikinci dəfə Azərbaycan Milli hökumətini qurmağa nail oldular. 1 il fəaliyyət ğöstərən Azərbaycan Milli Hökuməti azərbaycanlıların öz ana dilində danışmaları, yazıb-oxumaları üçün şərait yaratdı, savadsızlığın kökünü kəsmək üçün qəti addımlar atdı, məktəblərdə ana dilində dərslərin keçirilməsini təmin etdi, qadınların hüquqları kişilərlə bərabərləşdirildi, torpaq islahatı həyata keçirdi, qədim tarixi adlar bərpa olunmağa başladı. 1946-cı il yanvarın 28 - də Güney Azərbaycan Milli Hökumətinin banisi S. C. Pişəvəri BMT tərəfindən Azərbaycan Milli Hökumətinin tanınması məqsədilə millətlərin müqəddəratını təyinetmə prinsipinə əsaslanaraq BMT Baş Assambleyasına müraciət etdi. Tehran mərkəzi hökumətinin qalmasında maraqlı olan bir neçə güclü dövlətlər BMT-də bu məsələnin Güney Azərbaycan Milli Hökumətinin xeyrinə həll olunmasının qarşısını alaraq Sovetlər birliyinin yardımı ilə Güney Azərbaycanı şah rejimindən asılı saxlamaq istiqamətində iş apardılar. Nəticədə isə Pəhləvi rejimi Azərbaycan Milli Hökumətini devirməyə nail oldu. Milli münasibətlərdəki ziddiyyətlər, ölkənin ərazi bölgüsündəki şovinizmə əsaslanan prinsiplər, ayrıseçkilik siyasəti, çoxsaylı sosial-iqtisadi, mədəni və s. problemlərin həll olunmaması Pəhləvi rejiminin həmişəlik çökməsi ilə nəticələndi. Rejimin çökməsində əsas rol oynayan Azərbaycan türkləri qurulacaq islami quruluşdan öz milli və mənəvi hüquqlarının bərpasını gözləsələr də, 1979 – cu ildə hakimiyyətə gəlmiş Xomeyni Əsas Qanunda milli etniklərə verilən təbii hüquqların yerinə yetirilməsi əvəzinə, islamçılıq və irançılıq adı altında Pəhləvi rejiminin siyasətini davam etdirdi. Əvvəlki illərdə oldüğü kimi indi də Güney Azərbaycanın inzibati ərazi bölgüsünün dəyişdirilməsi, azərbaycan türklərinin assimilyasiya edilməsi , siyasi – ictimai təşkilat və partiyaların fəaliyyətinə qoyulan məhdudiyyətlər, söz və mətbuat azadlığına senzuranın tətbiqi dünya təcrübəsində analoqu olmayan mənfur üsullarla həyata keçirilir.

Neqativ assimiliyasiya siyasətinə qarşı çıxan və tətbiq olunan bütün maneələrə baxmayaraq son 15 il ərzində milli kimlik üğrunda mubarizəsini bir millət olaraq kütləviləşdirən 35 milyon Güney Azərbaycan türkü bəşəriyyətin tərəqqisinə xidmət edəcək demokratik dövlətdə yaşamaq arzusunu sivil mubarizə yolu ilə əldə etməyə çalışır. Müasir XXI əsrdə fars şovinist iran rejimi bu haqlı mübarizəni hələ də silah gücü ilə yatirmaq istəyir. 22 may 2006-cı il tarixdə milli tələblər uğrunda başlanan kütləvi etirazlarda tətbiq olunan zorakılıqlar bu faktı bir daha sübut edir. Dünya dövlətləri

orada baş verən hadisələrə diqqətlə yanaşmalı, beynəlxalq konvensiyalarda nəzərdə tutulmuş bütün imkanlardan istifadə edərək təcavüzə məruz qalmış bir millətin milli, siyasi, mədəni hüquqlarını tanımalı, beynəlxalq səviyyədə bu hüquqların bərpasına dəstək verməlidir.

Güney Azerbaycan İstiqlal Partiyasının

Araşdırma və Mətbuat məsələləri Üzrə məsulu Sadiq İsabəyli

آذربایجان فعال لاریندان «آرتوم دینج » ( حسن احمدیان) حاققیندا وئریلن حکم

آذربایجانلی فعالاریندان آرتوم دینج( حسین احمدیان) حاقیندا وئریله ن حکم

بو حکم ایندیه قدر آذربایجان میللی فعالارین وئریلمیش ان آغیر حکملردن بیری دیر.

حسین احمدیان(آرتوم دینج)23.03.1972 ایلینده تبریزده دوغموش. ایلک اوخول،اورتا اوخول و لیسه یی(دبیریستانی) تبریزده بیتیردی.2004 ده آنکارا حاجت تپه بیل یوردو سوسیولوژی بولؤمونو بیتردی.2006 دا همه ن اونیوورسته ده سوسیولوژی یوکسک لیسانس بؤلومؤنده اوخوماغا باشلادی.

آرتوم دینج 1989 ایلرینده ن بری اؤز دیلی،کولتورو،میللی دیه رلرینین پیلانلی بیر آسیمیلاسیون ایله قارشی قارشیا اولدوغونو آنلامیشیدیر.ائله بو تاریخ ده ن باشلایاراق اؤز کولتوره ل ده یرلرینی قوروماق اوچون فعالیته باشلامیش.

او ایلرده آذربایجان دیل، تاریخ و موسیقی سی نین یاشاماسی وگه لیشمه سی یولوندا چوخ بویوک پایلاری اولان علی داشقین،پورفسوردقتور زهتابی(کیریشچی)، اوستاد حسن آذربایجان و... کیمین خالق آیدینلارین یانیندا آذربایجان ملی کولتورونون چئشیدلی بویوت و یانلارینی اؤرگه نمیش و اؤزؤنو گه لیشدیرمیشدیر.

آرتوم دینج فیکیرآرخاداشلاری ایله بیرلیکده1990 گونئی آذربایجاندا آسیمیلاسیون پولوتیکاسینا قارشی تورک کولتورونون قورونماسی و گه لیشدیریلمه سی اوچون بیر چوخ اورقانیزاسیوندا جدی یئر آلمیشدیر.

1993-1998 ایللری آراسیندا آرتوم وفیکیر آرخاداشلاری گونئی آذربایجان جغرافییا سینین کوشه بوجاغینی گز ره ک گونئی آذربایجان جغرافییاسیندا یاشایان خالقی و کولتور ل زنگینلیی یاخیندان تانیماق،اؤیر نمه ک و میللی شعورو یایماغا چالیشمیشدیلار.

گونئی آذربایجان تورکلرینین کولتورل کیملیک لری،معنویاتی ،توپلومسال و کیشی سل(فردی) منلیکلرینین فاشیست و شوونیست فارس رژیمی طرفیندن تحریف ،یوخ ائدیلمک ده اولدوغونو گوره ن آرتوم و مباریزه دوستلاری فاشیست رژیم ایله داها ائتگلی بیر مباریزه آپارماق اوچون و آذربایجان میللی حرکتینین تئوریک وائیلم سه ل آلاندا دوشونسل،فیکری تمه لرینی آتماق و بئین کادروسونو یاراتماق آدینا وطن دن قیراق داکی اونیورسته لرده اوخوماق اوچون هجرت ائتدیلر.

بو ایش اوچون رحمتلی دقتور زهتابی هر زامان گنج لری تشویق ائتمیش و بو اوغوردا بیوک زحمتلر چکمیشدیر.

بوتون ایمکانسیزلیقلار و باسقیلارا باخمایاراق آرتوم و مجادله یولداشلاری گونئی آذربایجاندا اؤزگورلوک ، میللی بیلینج ین یئرله شمه سی،اینسان حاقلارینین یایقینلاشماسی اوچون تبریز و آذربایجانین چئشیدلی شهرلرینده کنفراسلار،توپلانتیلار و باشقا یولارلا میللته اؤز حاقلارینی تانیتماق وآناتماق لا فارس شوونیزمینین پیلانلارینی پوزماقدا بیوک رول اوینامیشلاردیر.

آیریجا گوز اؤنونده اولماماغا دقت ائده رک و گونده مه گلمه ده ن بوتون بو ایشلری گورمگی بیر

پرنسیب حا لینه گتیره ن، ذکر ائتگیمز قوروب گونئی آذربایجان اینسانینا قارشی فارس ایرقچلیقینی(نژاد پرستلیگینی)، ایران دییه آدلانان جغرافییانین بیر ائتنیکلردوستاغی اولدوغونو وگونئی آذربایجانیلارین شوونیزم آ یری سئچگیلیگه(آیرمجلیغا)قارشی حاقلی مباریزه لرینی دونیا قامو اویونا(افکار عمومی)و دموکراتیک دولتلره چاتیرماق چالیشمیشدیرلاردیر.

22 مای 2006 گونئی آذربایجان میللی آزادلیق حرکتی اوچون بیر دؤنوم نقطه سی اولموشدور. فارس شوونیست و ایرقچی سیستیمین بینوره لرینی تیتره ده ن میللی آزادلیق حرکتی و فعالارینا قارشی فارس فاشییزمینین(جمهوری اسلامی و اوپوزوسیونو) سالدیری لاری قات به قات آرتاراق بوتون چیرکینلیگی ایله داوام ائتمیشدیر و ائتمکدیر.

گونئی آذربایجان میللتینین اراده سینی قیرماق و اونو بویون اگمه یه مجبور ائتمک ایسته یه ن شوونیست رژیم فعالارا قارشی چوخ یؤنلو سیاسی،سوسیال،حقوقی، اقتصادی،پیسکولوژیک بیر ساواش آچمیشدیر.

ایلکه ل (ابتدائی) اینسان حاقلارینی ایستیه ن گونئی آذربایجان تورکلری فاعلی مجهول جنایت لره،اشکنجه لره،ایشده ن قوولامالارا،زندانی ائدیلمه لر،ائو لرینده گؤز زیندانیندا توتلمالارا معروض قالماقدا ویاشاماق حاقلاری زده له نمه کده دیر.

آرتوم دینج(حسین احمدیان) ده رژیم ین آزقین گؤزؤنده ن قاچمایان و هئچ بیر سوچ ایشله مه ده ن سوچلو سایلان و حاقیندا جزا وئریله ن فعالاردان دیر.

اومود ائورن

Güney Azərbaycan milli Azadlıq hərəkatiÖz siyasi gələnəğini oluşdurmalıdır

Bir neçe hafete önce Günaztv’de ve mail gurublarında bayraq ile ilgili geden tartışmalar ki bizim üçün(milli Azadlıq hareketi faalari için) pis bir deneme ve imtahan oldu. Neden? Çünkü bir çox faal tartışmanı Çehreganı, Obalı ve Saleh Yıldrım sorunu kimi ele alıdılar.

Heç bir sonuca çatmadan unutulub geden kimi görünse de bu o demek değil ki bu sorun çözlumuşdur. Belke bu kimi sorunları çözenmeyen veya var olan başqa sorunları ötbasdir eden bir hareketin daha ciddi sorunları nece çözeceği böyük bir soru işaretidir. Mence biz Güney Azerbaycan aktivistleri, teşkilatları ve aydınları bu tartışmanları canli tutaraq ve umum milli bir çözüm yarataraq ne qeder gelişmeye meyilli bir millet olmaq istediğimizi en azindan özümüze isbat etmeliyik.

Güney Azərbaycan milli Azadlıq hərəkati

Öz siyasi gələnəğini oluşdurmalıdır.

Güney Azerbaycan milli hareketinin en böyük sorunlarından biri öz geleneğini(mucadile geleneğini)(siyasal kültür geleneği) oluşturamamasındadır.

Bugün Güney Azerbaycan milli hereketinde İran siyasal kültürü (Fars geleneği) ve İran(Fars) siyasal mucadile geleneği hüküm sürmektedir. Ve bir çox yönden Güney Azerbaycan milli hereketi İran(Fars)siyasal hereketlerine benzemektedir.

Ele buna görede İran opozosyonun da ki sorunların bir çoxunu Güney Azerbaycan milli hereketinde de görmek mümkündür. Eyni biçimde(şekilde) ideolojik ve program ferginden değil lider davaları ve ilkel(ابتدای )meselelerden öteri parçalanma, siyasal reqabeti siyasal düşmanlığa çevirmek, siyasal guruplarda(teşkilat ve partilerde) demokratik geleneklerin olmaması. Teşkilatlar ve gurupların öz içlerinde örgüt içi demokrasinin olmaması, yerli bazlık, yeteneklerin yerine o gurubun liderine bağlılıq ve itaetin teşkilat içinde verilen görevlerde asas alınması.

Modern ve demokratik siyasi, içtimai ve ekonomik qurumlarda ki üyelikler, seçimler ve atamalarda ferdlerin(bireylerin)leyaqetlerine önem verilmektedir. Hal bu ki Güney Azerbaycanlı qurublarda leyaget ilkesinin yerine Liderlere sedaget, yağcılık(yaltaqlıq) ön pılanda yer almaqdadır.

İran( Fars )siyasal geleneğinin mütleqiyetçi, qutsalcı ve karizmatik liderci batağında(batlağında) batan bezi Azerbaycanlı gurub ve şexsler Azerbaycan’ın geleceği ile ilgili bir çox insanimizi qorxutmaxdadırlar. Çünkü Atasözünde olduğu kimi insanlarımızda’’ yağıştan qurutlamq İsterken doluya düşmek’’ qorxusu vardır. Yani insanimiz Farsca danışan diktator ve totaliter rejimden qurtulmaq isterken Türkce danışan totaliter rejimin toruna düşmek istemirler.

Bu dediğimiz gurub, şexisler ve düşünce terzi milletimizin bu qorxularını haqlı çıxarmaxdadır. Heç bir yaptırım(emel) gücüne sahib olmamasına rağmen insanların soru sormalarını bele tehemul edemeyen ve soru sormağı xiyanet ve düşmançılıq olaraq adalandıran bir zehniyetin hâkim olcaği Azerbaycan’da yaşmağı her hâlda liderleri yolunda insanlara yaman yovuz diyenler bele istemeyecekler.

İran’ın siyasal geleneğinde xalqın bir sel kimin karizmatik liderlerin arxasına düşüb ve yolun sonunun hara gedeceğine baxmadan getmesi. Ve aydınların bu günü qurtarmaq adına kütleleşerek buna qarşı susmalarının sonuclarını bugünkü İran’ın siyasal heyatında görmekdeyik.

Eyni tecrübeni yaşamamamız üçün Güney Azerbaycan Aydın ve siyasilerinin acımadan, çekinmeden sorunları tartışmaları gereklidir. Ve bezi meslehetler adına demokratik düşünceden vaz geçmeleri her hâlda Azerbaycan xalqına qarşı en böyük haqsizliq olacaqdır.

Demokrasini içselleşdirmiş (menimsemiş), insan haqlarına saygılı bir insan tipi yaratmamız bizim geleceğimizi garanti altına alabilir. qahraman bazlık yerine Güney Azerbaycanlı aydın ve siyasiler Azerbaycan’da leyaqat ve üretim esasına dayanan bir anlayış geliştirmelidiler Ki hareketimizin irelilemesini hemişelik qılsınlar.

Bütün bunlar için biz bu günden Milli Azadlıq Hereketi içinde ister teşkilatlar olaraq ister aydınlar olaraq demokrasi meşqi (تمرینی)heç unutmadan ve qorxmadan gerçekleşdirmemiz gerekir.

Yoxsa 1995 den Güney Azerbaycan milli Azadlıq hareketinde şahid olduğumuz bazı tekelci(انحصاری) davranış ve emeler bizi heçde gözel olmayan bir geleceğe götürür ve arzuladığımız bağımsız, hur Azerbaycan yerine bizi totaliter; insanlarina mucrum kimi baxan; insanlarina güvenmeyen bir Azerbaycan’a götürür. Buna örnek olaraq son dönemlerde birine sen danışma Suni sen, sen danışma sen geçmişde mucahididin, sen danişma bizim liderden niye onun cavab veremediği soruyu sordun, sen xainsen, sen komünist’sen, sen… Kimi zehniyetle öteri gerçekten hamimiz utanmalıyıq. Çünkü bizim Milli Azadlıq Hareketimiz buna layiq değil. Gerçekten milletine bunları layiq gören insanlar ile bir ölkede yaşmaqdan öteri utnamamq mumukun değil.

Veya bir gurubun bir millet için üç rengi bir araya getirerek zorla bayraq düzeltmeğe ve bunu ‘’millet qabul etmişdir’’ kimi mechul yalanlarla diretmeğe çalışması. Ve bu emelere etiraz eden, bu emeleri sorgulayan İnsanların yaşamları ile oynayaraq onlar haqında yalan söylemeğe ve mahkemesiz mehkum etmeğe qeder geden bir davranışla qarşı qarşıyayıq. Ve burada açıxlanmasını doğru görmediğim diger seviyesiz ve geyri demokratik emeler gerçektende Güney Azerbaycan milli hereketi için bir utancdır.

Amma bütün bunlara baxmayaraq sevinc yeri var ki bezi qurum ve aydınlar tepkilerini ortaya qoyaraq gösterdiler ki sayları heçde az olmayan Azerbaycanlı feal(aktivist) ve aydın xarici düşmanları bahane ederek tartışma ve mubahiselerden qaçanların eksine demokratik bir siyasal kültürün temelini atmaq da ciddidirler.

Son olaraq, Günaz TV de geden mubahiselerin Güney Azerbaycan için bir sevinc ve gurur qaynağı olmalıdır. Çünkü hareketimizi sorgulamadan bir sonraki aşamaya geçmemiz imkânsızdır.

Umud Evren

ulashoz@yahoo.com

GAIP in bayraqi tebrizin bir chox yerinde dalqalandi

21 Azər Təbrizde qəhrəman istiqlaçılar tərəfindən və həmdə umum millət tərəfindən kutlandi və ulu rəbərimiz Pishəvəri nin yadi anildi.

Yaşasın Qəhrəman İstiqlal Savaşçılarımız

Reza Abbasi

Public

amnesty international

PRISONER OF CONSCIENCE - APPEAL CASE

Reza Abbasi: Iranian Azerbaijani Human Rights Defender

Human rights Defender Reza Abbasi is a member of ASMEK (Committee for the Defence of Azerbaijani Political Prisoners) and of the Alumni Association of Iran (Sazman-e Danesh Amukhtegan-e Iran-e Eslami [Advar-e Tahkim-e Vahdat]), an organization which has been active in promoting democracy and human rights.

Reza Abbasi is serving a one-year prison sentence in Zenjan Central prison, following his conviction by a Revolutionary Court on the charges of “insulting the Leader (of the Islamic Republic of Iran)” and “propaganda against the system”; he received a six-month sentence for each charge. Amnesty International believes Reza Abbasi to be a prisoner of conscience, imprisoned solely on account of his peaceful activities on behalf of the Iranian Azerbaijani community.

Arrest and detention

Reza Abbasi was arrested in Zenjan, north-western Iran, on 27 June 2006 after he refused to comply with a verbal summons to attend an Intelligence Ministry facility for interrogation. His arrest took place following widespread demonstrations in predominantly Iranian Azerbaijani areas in May 2006 in protest at a

cartoon published on 12 May by the state-owned daily newspaper Iran which many Iranian Azerbaijanis found offensive. The arrest was also in advance of the Babek Castle gathering, which

was to take place on 30 June. Thousands of Iranian Azerbaijanis gather ever year to celebrate the birthday of Babek Khorramdin, who lived in the ninth century and is regarded as a hero by Iranian Azerbaijanis. The authorities have often tried to suppress these gatherings, and this year the security forces were reported to have carried out arrests, possibly to prevent certain individuals attending.

Following his arrest, Reza Abbasi was detained in Zenjan Central prison, where he spent at least two months in solitary confinement. He reportedly did not have access to his lawyer until his second court session, on 11 September. There are fears that he has been subjected to torture in detention.

Unfair trial and conviction

On 5 September 2006, Reza Abbasi appeared before Branch One of the Revolutionary Court in Zenjan, in a closed session without the presence of his lawyer or his family. A second closed session was held on 11 September, this time in the presence of his lawyer, who afterwards reportedly stated that Reza Abbasi had been questioned about his activities in various student organizations and for ASMEK.

In mid-October, Reza Abbasi was sentenced to a total of one year’s imprisonment: six months for “insulting the Leader [of the Islamic Republic of Iran] “and another six months for “propaganda against the system”.

Previous detention

On 2 May 2004, Reza Abbasi was reportedly arrested at his place of work by security officials. His home was also searched by security officials,

who confiscated his writings and books. Reza Abbasi was taken blindfolded to an unknown location, where he was held in solitary confinement. During his interrogations he was questioned about his membership of ASMEK, and his membership of the University of Zenjan student union. On 27 May 2004, he was transferred to court, and released conditionally by the Prosecutor. The reported condition for his release was that he would attend for interrogation whenever summoned. In one week he was reportedly summoned to a security office for interrogation on three occasions.

Harassment of family members

According to reports, the Zenjan office of the Ministry of Intelligence (Ettela’at) has been harassing Reza Abbasi’s family. This has included repeatedly summoning his elderly parents for interrogation and ordering them not to tell anyone about their son’s situation.

BACKGROUND INFORMATION

The Iranian Azerbaijani community

Iranian Azerbaijanis, who are mainly Shi’a Muslims, are recognized as the largest minority in Iran and are generally believed to constitute between 25-30 percent of the population. They are located mainly in the north and north-west of Iran. Although generally well-integrated into society, in recent years, they have increasingly called for greater cultural and linguistic rights, such as the right to education through the medium of the Azerbaijani Turkic language, which they believe is provided for under the Constitution, and to celebrate Azerbaijani culture and history at events such as the annual Babek Castle gathering and Constitution Day. However, these demands have often been suppressed by the Iranian authorities. A small minority advocate secession of Iranian Azerbaijan from the Islamic Republic of Iran and union with the Republic of Azerbaijan. Those who seek to promote Iranian Azerbaijani cultural identity are viewed with suspicion by the Iranian authorities, who often accuse them of vague charges such as "promoting pan-Turkism".

At the end of June 2005, scores of Iranian Azerbaijani participating in the Babek Castle gathering in Kalayber were arrested. At least 21 were later sentenced to prison terms of between three months and one year, some of which were suspended, reportedly after conviction of charges such as "spreading propaganda against the system" and "establishing organizations against the system". Some were also banned from entering Kalayber for a period

of 10 years.

On 31 March 2006, scores were reportedly arrested after holding an annual commemorative demonstration in the city of Tabriz.

In May 2006, massive demonstrations took place in towns and cities in north-western Iran, where the majority of the population is Iranian Azerbaijani, in protest at a cartoon published on 12 May by the state-owned daily newspaper Iran which many Iranian Azerbaijanis found offensive. Hundreds were arrested during or following the demonstrations. Some of those detained were allegedly tortured, with some requiring hospital treatment. Publication of the newspaper was suspended on 23 May and the editor-in-chief and the cartoonist were arrested. Iranian Azerbaijani sources have claimed that dozens were killed and hundreds injured by the security forces. The security forces have generally denied that anyone was killed, although on 29 May a police official acknowledged that four people had been killed and 43 injured in the town of Naqada. While many have now been released, others remain detained and some have been sentenced to prison terms and flogging in connection with the demonstrations.

ASMEK was reportedly founded in 2002. Four of its founding members, including Reza Abbasi, are said to have been detained in 2004 in connection with their activities. On 17 December 2005, Reza Abbasi made a speech at Zenjan University in which he strongly criticized the Iranian authorities.

Human Rights Defenders (HRDs)

Iranian legislation severely restricts freedom of expression and association and human rights defenders often face reprisals for their work in the form of harassment, intimidation, attacks, detention, imprisonment and torture. The Penal Code contains a number of vaguely-worded provisions relating to association and ‘national security’ which prohibit a range of activities, including those connected with journalism or public discourse which are permitted under international human rights law. Politically motivated criminal charges frequently result in the sentencing and imprisonment of HRDs. Many are subject to travel bans that prevent them from leaving the country.

The registration process for independent non-governmental organizations (NGOs) is complex and registration is frequently denied, leaving NGOs at risk of enforced closure. Few risk accepting foreign funding for fear of opening themselves up to charges of contact with, and support for, "hostile foreign organizations" or "espionage". For example, in January 2006 the

Ministry of the Interior was said to be compiling a list of NGOs that allegedly received finance from "problematic internal and external sources aimed at overthrowing the system", some of which had received support from the office of former President Khatami. The Ministry of the Interior was said to be preparing measures to restrict their activities

RECOMMENDED ACTION: Please send appeals to arrive as quickly as possible, in Persian, Arabic, English, French or your own language:

- expressing concern that Reza Abbasi has been sentenced to a year’s imprisonment for “insulting the Leader (of the Islamic Republic of Iran)” and “propaganda against the system”, apparently because of his peaceful exercise of his internationally recognized right to freedom of expression and association through his work as a human rights defender;

- stating that you believe Reza Abbasi to be a prisoner of conscience, and urging the authorities to release him immediately and unconditionally;

- expressing concern that Reza Abbasi’s trial, in a closed session before a Revolutionary Court in Zenjan, does not appear to have met international standards for a fair trial;

- calling on the authorities to allow him regular access to his family and lawyer, and to any medical treatment he may require,

- expressing concern for the safety of his family, who have reportedly been harassed and intimidated by the authorities, and calling for them to be given all necessary protection to ensure their safety.

PLEASE SEND YOUR APPEALS TO:

Leader of the Islamic Republic

His Excellency Ayatollah Sayed ‘Ali Khamenei, The Office of the Supreme Leader

Shoahada Street, Qom, Islamic Republic of Iran

Email: info@leader.ir

istiftaa@wilayah.org

Salutation: Your Excellency

President

His Excellency Mahmoud Ahmadinejad

The Presidency, Palestine Avenue, Azerbaijan Intersection, Tehran, Islamic Republic of Iran

Fax: Via foreign affairs: +98 21 6 674 790 and ask to be forwarded to H.E Ahmadinejad

Email: dr-ahmadinejad@president.ir

via website: www.president.ir/email

Salutation: Your Excellency

Speaker of Parliament

His Excellency Gholamali Haddad Adel

Majles-e Shoura-ye Eslami

Imam Khomeini Avenue,

Tehran, Islamic Republic of Iran

Fax: + 98 21 6 646 1746

Minister of Intelligence

Gholam Hossein Mohseni Ejeie

Ministry of Intelligence, Second Negarestan Street

Pasdaran Avenue, Tehran, Islamic Republic of Iran

Email: iranprobe@iranprobe.com

Salutation: Your Excellency

COPIES TO:

Minister of Justice

His Excellency Jamal Karimi-Rad

Ministry of Justice

Central Office of the Ministry of Justice

Ark Square, Tehran, Islamic Republic of Iran

Salutation: Your Excellency

Islamic Human Rights Commission

Mohammad Hassan Ziaie-Far

Secretary, Islamic Human Rights Commission

P.O. Box 13165-137 or PO Box 19395/4698

Tehran, Islamic Republic of Iran

Fax: +9821 2204 0541

E-mail: ihrc@majlis.ir

آذربايجان سفيرليگي قارشيسيندا پيكئت چيلرين بير نئچه سينين آدي

آذربايجانا قارشي سون گون لرده پيکئت کئچيرن قوه لرين باشيندا دوران بعضي شخصلرين آدي.

حجت اليسلام ميرتاج الديني " ميثاق " قزئتي نين رئداکتورو، ميلت وکيلي.

روح اله بجاني – انصار حزب الله ين تبريز اوزره مسئولو.

عليرضا افشار – سيلاحلي قووه لرين مدني تبليغات و مودافيعه ايشلري اوزره معاويني.

او، تبريزده چيخيش ائده رک دئييب کي، اؤلکنين هر هانسي يئرينده ايجتيماعي، مدني و سياسي تهلوکه وارسا، بسيج ده اونون قارشيسيندادير.

محمد يوسف شاکري - تبريز اوزره بسيج کومانداني.

رسول جليلزاده - ديني رهبرين تبريز اوزره بسيج قوه سي نين رسمي نوماينده سي.

آباسف فيضي زاده - تبريز اوزره ديني رهبرين بسيج مسئولو.

فرهاد آهني - آستارا آزاد اونيوئرسيته نين ايسلامي طلبه لر جمعيتي نين سؤزجوسو.

بيت الله جفري " شيمالي ايران آزادليق حرکاتي " تشکيلاتي نين تاسيس چيلريندن بيريدير. او، ايران پارلامنتي نين بيرينجي و ايكينجي دؤنمينده اورميه دن ميلت وکيلي اولوب. شاعير و ديني مدحيييه چيدير.موحاريبه دؤورونه آيد شعرلرين مؤليفيدير.

محمد عباسپور – اورميه اوزره پارلامئنت نوماينده سي؛ ائو تل: 0 462 337 27 41.

آذربايجانين تهران داکي سفيرليگي قارشيسيندا پيکئت کئچيرن قوه لر اساسن امام صادق آدينا اونيوئرسيته دن اولوبلار .

آيت الله محمدرضا مهدوي كني - امام صادق آدينا اونيوئرسيتتي نين رئکتورو.

1931 – جي ايلده تهران ياخين ليغيندا کن قصبه سينده آنادان اولوب.

امام صادق اسلام اونيوئرسيتتي 1982 –جي ايلده تاسيس ائديليب. هم تاسيس چيلر خامنه اي، مشکيني، مهدوي کني، اميري، امامي کاشاني کيمي شخصلردن عيبارت اولوب. بو يئگانه اونيوئرسيته دير کي، بورادا ديني و دونيوي علم لر پارالل تدريس اولونور و مقصد ديني مدرسه و اونيوئرسيتتلر آراسيندا علاقه لرين قورولماسيني يؤنونده نومونه کيمي گؤسترمکدير. تاسيس اولدوغو واختدا اونيورسيتت 3 ايختيصاص اوزره - ايسلامي معاريف و تبليغات، ايسلامي معاريف و سياست، ايسلامي معاريف و ايقتيصاد ايختيصاصلاري اوزره فعاليت گؤستريب. 1990-جي ايلدن 2 ايختيصاص – ايسلامي معاريف و ايداره ائتمه، ايسلامي معاريف و حقوق ايختيصاصلاري آرتيريليب. 1992-جي ايلده 4 ايختيصاص - ايلاهيات، سياسي علم لر، ايقتيصادي علم لر، مدنيت و علاقه لنديرمه ايختيصاصلاري دوکتورلوق درجه سينه يوکسلديليب. حاضيردا بو ايختيصاصلار اوزره 62 طلبه تحصيل آلير.

اونيورسيتتين قادينلار بؤلمه سي 1990-جي ايلده تاسيس ائديله رک فعاليته باشلاييب. بو بؤلمه ده بوتون ساحه لر اوزره کادرلار و طلبه لر قادينلاردان عبارت دير. مهدوي کني نين آروادي قادينلار بؤلمه سي نين رئکتورودور.

ايندييه دک 1143 مأذونو اولان بو اونيورسيتتده حاضيردا 1110 طلبه موختليف ايختيصاص اوزره تحصيل آلير. اونلاردان 20 نفري خاريجي اؤلکه وطنداشي دير. آذربايجانين تهرانداکي سفيرليگي قارشيسيندا کئچيريلن پيکئت ين تشکيلات چيلاري بو اونيورسيتتده تحصيل آلان بسيجيلر اولوب.

http://www.isu.ac.ir/Farsi/President.htm

ايران، تهران، امام صادق آدينا اونيورسيتت؛ پوستا قوتوسو: 14655 – 159، ايندئکس: 1465943681. تئل: 88 094 001، فاكس: 88 093 484.

تحقير ملل ساكن در كشور به اصطلاح ايران توسط شوونيزم فارس را محكوم ميكنيم

همرزمان لر و ديگرملل تحت ستم ملی در کشور به اصطلاح ايران

تحقير و توهين بر ملل غير فارس ماهيت شوونيزم فارس است . ديروز ترک امروز لر فردا ملتی ديگر تحقير خواهد شد. اين خاصيت اجتناب نا پذير فرهنگ فارس است.

شوونيزم فارس با نهايت پرروی و وقاحت تمام آشکارا بر ملل غير فارس در مطبوعات دولتی توهين می کند. اين فرهنگ شوونيسم فارس هست. فرهنگ شوونيسم فارس همانا فوش و ناسزا، تحقير ديگران، خود بزرگ بينی پوچ که از ضد بشر های چون فردوسی مردار به ارث برده است. آری اين فردوسی لعين بی شرمانه در ننگ نامه اش که فارسها شاهنامه می خوانند صد ها بار بر ترک و عرب و غيره آشکارا فحاشی کرده است.

که آن ترک بد ريشه و ريمن است که هم بد نژاد است و هم بد تن است

تن ترک بد ذات بی جان کنم زخونش دل سنگ مرجان کنم

به صد ترک بد تينت و ديوزاد که نام پدرشان ندارند ياد

کسی را ز ترکان نباشد خرد کز انديشه خويش رامش برد

.......... و يا

زشير شتر خوردن و سوسمار عرب را به جای رسيداست کار

که تاج کيانی کند آرزو تفو بر تو ای چرخ گردون تفو

..... و صدها توهين به نوع بشر در همين کسافت نامه فردوسی پايه های شوونيزم فارس را تشکيل می دهد.و امروز هم جفنگيات وی از طرف شوونيسم فارس هم چون مقدسات تبليغ و ترويج ميشود.

زن و اژدها هر دو در خاک به جهان پاک از اين هر دو نا پاک به

زنان را ستای ، سگان را ستای که يک سگ به از صد زن پارسای

چو زن زاد دختر دهيدش به گرگ که نامش ضعيف هست و ننگش بزرگ

آری مقلدين اراجيف فردوسی همين ها هستند که زن را سنگسار، ترک را خر و اين اواخر سوسک ، عرب را سوسمار خور ، رشتی را بی غيرت ، کرد را وحشی و لر را تحقير می کند. بنيان گذار اين فرهنگ کثيف همانا قردوسی خبيث است و ريشه هزار ساله داشته آانچنان فاسد است که قابل اصلاح نيست . و تنها راه رهای ملل از اين تهاجم و تحقير شوونيسم فارس ، استقلال ملل است.

بدين وسيله ما حزب استقلال آذربايجان جنوبی اهانت به هم رزمان لر را محکوم کرده و از اعتراضات بر حق مبارزين لر پشتيبانی می کنيم. بر تمامی اعضا و طرفدارن حزب است که بر مبارزين لر به هر نحو ممکن کمک کنند.

ننگ بر شوونيسم فارس

برقرار باد اتحاد ملل تحت ستم ملی بر عليه شوونيزم فارس.

سخنگوی حزب استقلال آذربايجان جنوبی

صالح ايلديريم 02 دسامبر 2006

سايين صاديق ايسابيلي

گونئي آذربايجاندا حبس اولونان ميللي و سياسي فعال لارلا باغلي ايشگنجه لره و ديگر قدار، غئيري-اينساني، لياقتي آلچالدان داورانيش و جزا نؤولرينه سون وئريلمه سي اوچون ، ب م ت( بيرلشميش ميللتلر تشكيلاتي) و ديگر بين الخالق تشکيلاتلار خوصوصي معروضه چيسي اولان ائکسپئرت قروپو فورمالاشدير ماليدير.

ب م ت- نين ا ستاتيستيکاسينا گؤره ايراندا اهالي نين عومومي سايي نين 40%-ني تشکيل ائدن 30 ميليون آذربايجان تورکو ياشايير. لاکين، 80 ايلدير کي، اونلار فارس ديلي نين تاثيري آلتيندا آسيميلياسيا سيياستينه معروض قالماقداديرلار. بو سياستي دوام ائتديرن موللا حاکيميتي سون 28 ايلده آذربايجان تورکلري نين ميللي و معنــوي ده يه رلر سيستئميني تحقير ائتمکله باسقي آلتيندا ساخلاييب و بو تحقيرلر دؤولت سيياستي سه ويه سينده آپاريليب. ايران کيو، تئلئويزييا و راديولاردا اورادا ياشايان آذربايجان تورکلري هميشه ساوادسيز، جمعيتده ان آشاغي مؤقعي توتان طبقه کيمي گؤستريليب و آلچالديليب. بونا بير چوخ ميثاللار گتيرمک اولار. ان باريز نومونه ايسه 12 ماي 2006 – جي ايل تاريخده ايران فارس رئژيمي نين رسمي مطبوعات اورگاني ساييلان " ايران " قزئتينده آذربايجانليلارا قارشي يؤنلن تحقيرآميز کاريکاتور و يازيدير. رئژيمين نؤوبتي تحقيرينه اعتيراض علامتي اولاراق ائله همين تاريخده گونئي آذربايجان شهرلرينده کي بيلي يوردلاردا دينج آکسييالار باشلادي و 30 ميليون آذربايجانلي نين ميللي و اينساني حوقوقلاري نين برپاسي ايله باغلي طلبلر ايره لي سورولدو. لاکين، حاکيميتين بو حاقلي طلبلره هئچ بير رئاکسييا وئرمه مه سي اعتيراضلاري داها دا آرتيردي و گونئي آذربايجانين تبريز، اورمو، اردبيل، زنجان، ماکي، ماراغا، سولدوز، خييوو، تئهران و ديگر شهرلري اعتيراض آکسييالارينا قوشولدولار. حاکيميتين گوج ستروکتورلاري نين حربي موداخيله سي ايله دينج کوتله وي اعتيراض آکسييالاري آمانسيزجاسينا ياتيريلدي و بيزده اولان معلوماتلارا گؤره 92 نفر اؤلدورولدو، مينلرله اينسان يارالاندي، 15 ميندن چوخ اينسان توتولاراق حبس ائديلدي. بؤلگه ده و دونيادا بين الخالق ترور شبکه سي نين کوورديناسييا مرکزي رولونو اوينايان، " شر اوچبوجاغي " نين ترکيب حيصه سي اولان، نووه سيلاحلارينا ماليک اولماق ايسته ين موللا رئژيمي نين اؤلکه داخيلينده غيري – فارس ميلتلرين ميللي – معنوي وارليغي نين محو ائديلمه سي ايستيقامتينده آپارديغي شووينيست سيياست بو حاديثه لر زاماني گونئي آذربايجان ميللي فعال لارينا قارشي تطبيق ارديگي غئيري-اينساني داورانيشلاريندا بير داها اوزه چيخدي. ماي – اييون حاديثه لرينده اؤلدورولن اينسانلارين بير چوخلاري نين جسه دي ايندييه دک عـاييله لرينه قايتاريلماييب. قايتاريلان هر بير جسد اوچون ايسه عاييله لريندن اونلارين اؤز اجلي ايله اؤلمه لري باره ده يازيلي ايلتيظام و 2500 آب ش(آمريكان) دوللاري مبلغينده گولـله پولو آلينيب.

گونئي آذربايجان ميللي حرکاتي نين فعال لارينا قارشي حبسخانادا و موقتي ساخلاما کامئرالاريندا ايشگنجه لر وئريلديگي باره ده معلوماتلار رسمي قايدادا تصديقلنمه سه ده، رژيمين پوليس و ايطيلاعات اورگانلاري طرفيندن فيزيکي و پيسخولوژي ايشگنجه لره معروض قالان اينسانلارين چوخ چتينليکله ده اولسا يازديقلاري مکتوبلار و اونلارا تطبيق اولونان ايشگنجه لر حاقيندا ديگر منبعلردن الده اولونموش بير سيرا دقيق معلوماتلار رژيم نوماينده لري نين سويله ديکلري نين تام عکسيني گؤسترير. معلوماتلار گؤسترير کي، سون حاديثه لرله علاقه دار 15 ميندن چوخ اينسانين حبسي باره ده عاييله لرينه معلومات وئرمه مکله ياناشي، بير چوخ حال لاردا اونلار حاقيندا سئچيلن موقتي حبسلر باره ده محکمه قراري دا اولماييب. ايندييه قدر تهلوکه سيزليک اورگانلاري نين و ايطيلاعات- ين امکداشلاري باسقين ائتديکلري ائو و ايش يئرلرينده آختاريش آپارماق اوچون هئچ بير محکمه قراري تقديم ائتمه ييبلر.

مولکي و سياسي حقوقلار حاقيندا بين الخالق پاکتا گؤره آزادليقدان محروم ائديلميش بوتون شخصلر اينسان شخصيتينه خاص اولان هومانيست رفتار و لياقته، حؤرمت ائديلمه سي حوقوقونا ماليکدير (ماد ه 10) . ايراندا ايسه ميللي و سياسي فعال لارا قارشي رژيم مأمورلاري طرفيندن آمانسيزليقلا حياتا کئچيريلن فيزيکي و پسيخولوژي ايشگنجه لر تطبيق اولونور. ميللي و سياسي فعال لار پان تورکيزمي يايماق، حاکيميت عليهينه تبليغات آپارماق، حاکيميتده اولان شخصلره قارشي سرت شعارلار سسلنديرمک، خاريجده فعاليت گؤسترن تشکيلاتلارلا علاقه لر قورماق، خاريجي قووه لرله امکداشليق، خاريجي دؤولتلره جاسوسلوق ائتمک و اونلارين پلانلاريني حياتا کئچيرمک و س. کيمي ايتيهاملارا ايشگنجه لره معروض قاليرلار. ايشگنجه لر هم ايلکين دينديريلمه لر زاماني، هم ايستينطاق زاماني، حبسخانادا اولارکن و هم ده بوراخيلديقدان سونرا دا دوام ائتديريلير. محکمه ده ايسه اونلار اجتماعي آساييشي پوزماق، دؤولت و خوصوصي املاکا خسارت يئتيرمک، دؤولت مأمورونا موقاويمت گؤسترمک و س. بو کيمي ايتتيهاملاراساسيندا حبس اولونور، جريمه ائديليرلر. بونونلا برابر اونلار هم ده شريعت قانونلاري ايله اساسلانديريلان شاللاقلانمايا معروض قاليرلار. بو جزا نوعو آغير فيزيکي ايشگنجه حساب ائديلير.

ايلکين دينديرمه لر زاماني و حبس مودتينده اينسانلارين کورک و يان ناهييه سينه، باش و جينسيت اورگانلارينا ، آياغين آلتينا موختليف اؤلچولردن عيبارت شاللاقلارلا ضربه لر وورولور. آياغين آلتي شيشديکدن و قاناديقدان سونرا ايتي اوجلو دمير داراقلارلا يارالاري دئشه رک، ايشگنجه اولونان شخصي يارالي آياقلارلا آتيليب-دوشمه يه مجبور ائديرلر. يارالي آياغي ايستي و دوزلو سودا ساخلاماق، تاپداماق، ديرناقلاري چيخارماق، و س. کيمي ايشگنجه نوعلري ايران زيندانلاريندا عادي حال کيمي قبول اولونور.

بوندان باشقا اينسانلاري قولو باغلي وضعيتده آسيلقاندان آساراق شاللاقلايير، خاچا چکير و قولون بيريني آچيليب – اؤرتولن قاپييا باغلاياراق ساعاتلارلا بو وضعيت ده ساخلاييرلار. باشلارينا پلاستيک توربا کئچيره رک بوغولماق حالينا سالينان اينسانلار دا شاللاقلانير، الكتريكي دينک و الجکلرله دؤيولورلر. ايشگنجه زاماني رژيم مأمورلاري سياسي فعال لاردان اعتيراف لار آلماق و اونلاري امکداشليغا مجبور ائتمک اوچون آشاغيدا سادالان ان آغير فيزيکي و معنوي جزا نوعلري تطبيق ائديرلر: بورونا، قولاغا ، سيديک کانالينا برک جيسيملر يئريتمک، جينسيت اورگانينا آغيرچه کي لي داش آسماق، اونلاري سيخماق، شاملا يانديرماق، آغريدان هوشونو ايتيرميش شخصين بدنين موختليف يئرلريني ايتي اوجلو دمير اشيالارلا دئشمک، بدنده موختليف يارالارين عمله گلمه سي اوچون دري آلتينا موختليف مايع يئريتمک، بدنين موختليف يئرلريني سيگارت و آليشقانلا يانديرماق، توخماق، زنجير و ديگر آغير ، برک جيسيملرله بدنين موختليف يئرلرينه خسارت يئتيرمک، قول، آياق، قابيرغا سينديرماق، پيللکنلردن ايتله مک، قولاقلارا آغير ضربه ووراراق بئيينده کوي ياراتماق و س. اينسانلاري اوزون مودت ايستينطاق و ايشگنجه آلتيندا ساخلاياراق اونلاري ساعاتلارلا اوياق قالماغا مجبور ائديرلر. بو جور ايشگنجه لر گئجه ساعاتلاريندا دا داعوام ائتديريلير.

ديگر طرفدن حبسخانالاردا شرايط اولدوقجا آجيناجاقليدير. اونلارلا محبوس دار، هاواسيز ، قارانليق کامئرالاردا ساخلانيلير. کيفيت سيز و آز ميقداردا قيدا ايله تامين اولونان بو اينسانلارا آياق يولونا گئتمه يه ايجازه وئريلمير. مثلا، تبريز حبسخاناسيندا 650 محبوس هر کامئرادا 115 نفر اولماقلا 6 کامئرادا ساخلانيليرلار. حبسخانانين حَيَطي جمعي 350 کو.مئتردير. 650 مجبوس اوچون جمعي ايکي حامام وار و يويونماق اوچون وئريلن 15 دقيقه واخت اوچون معين مبلغ اؤدمه ليسن. ايمکانسيزليقدان بو مبلغي اؤدمه يه بيلمه ينلر اورا بوراخيلميرلار.

بونون نتيجه سي دير کي، اينفئکسيون خسته ليکلره، موختليف دري خسته ليکلرينه يولوخموش

مجبوسلارلا بير يئرده ساخلانيلان ساغلام اينسانلار دا قيسا واخت عرضينده عئيني خسته ليکلره يولوخورلار. هر کامئرادا ايکي بالاجا نفسليک وار. نفسليکلر دمير چرچيوه و دمير تورلا باغلانديغيندان ايچري هاواسيز و رطوبتليدير. کيف، نم قوخوسوندان محبوسلاردا گؤبلک، نفس يوللاردا خسته ليکلر يارانير. محبوسلار آچيق هاوادا سحر و آخشام جمعي 2 ساعات اولورلار و حَيَطده آداملارين سيخليغيندان آدديملاماق مومکون دئييل. گؤروش گونلري سحر آچيق هاوايا چيخماق تاخيره سالينير. 4 آياقيولوندان جمعي 2 - سي يارارليدير . فيزيکي و پسيخولوژي ايشگنجه لره معروض قالماقلا برابر سياسي محبوسلارين اکثريتي بئله آغير شرايط ده اولان حبسخانالاردا ساخلاماقلا هم ده معنوي ايشگنجه ائديليرلر.

همچنين، پسيخولوژي تزييق کيمي عاييله لي شخصلر اينتيم حياتلاريني دانيشماغا مجبور ائديلير، اونلارين اوستونه سيديک تؤکولور، اونلاري ايشگنجه وئرن مأمورو کورکده گزديرمه يه، موختليف حيوان سسلري چيخارماغا، اؤزو-اؤزونه تحقيرائديجي شؤيوشلر سؤيمه يه مجبور ائديرلر. مثلا، موغان حبسخاناسيندا ايشگنجه اولونموش و آزادليغا بوراخيلميش بير نئچه سياسي فال اؤز ايفاده لرينده گؤستريرلر کي، بيزي تام سويونماغا مجبور ائدير، گؤزلريميزي، ال-قولوموزو باغلاياراق يئره ييخيرديلار. سونرا دا اوزوموزه، بدنيميزه سيديک تؤکه رک تحقير ائديرديلر. عئيني ايشگنجه اصول لاري خييوو (مئشکين) و ديگر حبسخانالاردا دا تطبيق اولونوب. خييوو حبسخاناسيندا اولان بير حرکاتچي مأمورلار طرفيندن زورلانمايا معروض قالميش و بوندان پسيخولوژي شوک کئچيرميشدير. قاناخما وضعيتينه چاتديريلان بو شخصه طيببي يارديم گؤستريلمه ييب و بده نين همين حيصه سينده چيرکلنمه گئديب.

ميللي فعال لارا تزييق واسيطه سي کيمي اونلارين ياخين آداملاري نين اونلارين گؤزلري قارشيسيندا اينجيدير و ياخود سسلريني دينله ديرلر. سپاهي –پاستارانين ايطيلاعات ايداره سي نين تجريدخاناسيندا ساخلانيلميش و ايشگنجه لره معروض قالميش جاهانبخش بختاور حبسده اولان ديگر قارداشي چينگيز بختاورين ايشگنجه اولونان زامان لنته يازيلميش سسيني و اونا قارشي اويدورولاراق اوخونان اؤلوم حؤکمونو ائشيدن آندا پسيخولوژي سارسينتي کئچيريب و اؤز حرکتلريني ايداره ائتمگي بئله ايتيريب.

ايتکين دوشموش شخصلرين آختاريشي اوچو پوليس و ايطيلاعات اورگانينا موراجيعت ائدن عاييله لره همين شخص باره ده معلوماتلاري اولماديقلاريني دئييرلر. بونو دا بئله اساسلانديريرلار کي، اگر بيزيم بو شخص حاقيندا معلوماتيميز يوخدورسا، دئمه لي او شخص اؤلوب.

سياسي فعال لارين هر هانسي ايشگنجه لر حاقيندا عاييله لرينه معلومات وئرديکلري تقديرده اونلاري ان ياخين عاييله عوضولري نين اوغورلاماسي ، توتولماسي، ايشگنجه ائديلمه سي و اؤلدورولمه سي ايله تهديد ائديرلر. مئهدي بابايي نين حيات يولداشي نين بين الخالق تشکيلاتلارا عونوانلاديغي مکتوب بونا ثبوتدور. او يازير : ايطيلاعات مأمورلاري

2 -3 گوندن بير منه زنگ ائديب تاکيد ائديرلر کي، بو حاقدا هئچ کيمه هئچ نه دئمگيم. عکس تقديرده مني ده توتاجاقلاري ايله حدله ييرلر.

رژيمين خوصوصي خيدمت اورگانلاري و ايطيلاعات مأمورلاري حبس اولونان شخصلردن کيو – اوچون سياسي و ميللي فعالييتي پيسله مک و گويا حرکاتين خاريجي دؤولتلر طرفيندن مالي لشديريلمه سي ايله باغلي يالان ايفاده لر وئرمک طلب ائديرلر. مثلا، اولجه 10 گون ايطيلاعات – اين تبريزده کي شيمالباغ مئيدانيندا يئرلشن موقتي تجريدخاناسيندا ايشگنجه ائديلن و حاضيردا تبريزده سياسي محبوسلارين 5 – جي کولونيياسيندا آغير وضعيتده اولان مئهدي (وکتاي) باباي گؤستريلن تزييق و ايشگنجه لره باخماياراق، تلوزيا کانال لارينا بو مضمونلو موصاحيبه وئرميه جگيني بيان ائديب. عئيني طلبلر ديگر سياسي فعال لارا قارشي دا قويولوب. آنجاق، اونلارين هاميسي بو طلبه بويون اَيميه جکلريني بيلديريبلر.

ميللي فعال لارين صحتلرينده يارانميش پروبلئملره بيگانه موناسيبت گؤستريلير. فيزيکي جهتدن ضعيفله ين بي اينسانلار عادي طيببي معايينه دن بئله محرومدور. خوصوصيله ده آغير خسته ليک کئچيرن، اورک، بؤيرک خسته ليگيندن ازييت چکن و ديياليزه احتيياجي اولانلارا قارشي غدارليق نوماييش ائتديريلير .

حبس اولونان شخصلرين ديگر عاييله عوضولري ايله علاقه ساخلاماق و يازيشمالار آپارماق حوقوقونو مهدودلاشديرماسي، اونلارين آدلاري نين قئيده آلينماماسي، دينديريلمه ده ايشتيراک ائدن شخصلرين آدلاري و دينديرمه پروسئسي نين واختي باره ده قئيدلرين آپاريلماماسي، توتولوب ساخلانيلانلارا حکيم، وکيل و عاييله عوضولري ايله گؤروش ايمکاني نين مهدودلاشديريلماسي و حتّی ياشلي نسلين فارس ديلينده دانيشا بيلممه لريني بيلديکلري حالدا اونلارين گؤروش زاماني بو ديلده دانيشيلماسي طلبي آذربايجانليلاري تحقير ائتمکله ياناشي، بو داورانيشلار هم ده بين الخالق کونوئنسييالاردا نظرده توتولموش استاندارتلارين مينيمونونا دا جاواب وئرمير.

هله ده غئيري – قانوني زينداندا ساخلانيلان حرکاتچيلارين بؤيوک اکثريتي نين يئرلري تئز-تئز دييشديريلير، اونلار عاييله لريندن اوزاق، موختليف شهرلرده کي حبسخانالارا گؤندريلير، تانينميش سياسي و ميللي فعال لار تهلوکه لي و جينايتکار محبوسلارلا بير يئرده ساخلانيلير، اونلاري يولوخوجو خسته ليگه توتولموش محبوسلارين کامئرالارينا سالماقلا موختليف خسته ليکلره يولوخدورورلار. بئله کي، بير چوخ ميللي فعال لاريميز موختليف يولوخوجو خسته ليکلردن ازيت چکيرلر.

اونلاردان بير چوخلاري نين ايسه موقتي ساخلانما تجريدخانالاريندا غئيري-قانوني اولاراق حبسدن آرتيق مودتده ساخلانديقلاري معلومدور. بو حرکاتچيلارا ايشگنجه وئريلمه سي حاللاري دوام ائتمکده دير. آغير ايشگنجه لر آلتيندا اؤلدورولنلرين جسدلري گئجه ساعاتلاريندا چايلارا ، شهرين آيري-آيري محللرينه، زيبيلليکلره آتيلير کي، اکثر حال لاردا اونلارين شخصيتيني موعين لشديرمک مومکون اولمور. بو فاکتي دئمک کيفايتدير کي، تبريزده ائلگؤلو آدلانان گؤلدن تاپيلميش 5 جسددن يالنيز ايکيسي نين شخصيتي معلومدور. اونلاردان بيري تبريز ساکيني 18 ياشلي بهزاد سبوحي نيژاد دير کي، اونون قارنينا داش باغلاياراق گؤله آتميشلار. اونون ديشلري تماميله سينديريليب، آياق و قول سوموکلري سينديريلاراق اتدن آيريليب، صيفتي پارچالاناراق تانينماز حالا سالينيب. بو شخصين عاييله عوضولرينه خبردارليق ائديليب کي، بو باره ده خاريجي مطبوعاتا هر هانسي معلومات وئريلرسه اونلاري دا بو عاقيبت گؤزله يير. ديگر 3 نفرين شخصيتي باره ده معلومات الده ائتمک مومکون اولماييب.

گوج ستروکتورلاري نين حربي موداخيله سي زاماني يارالانان اينسانلار حبس اولونماقدان چکينه رک خستخانالارا موراجيعت ائده بيلمه ييبلر. بو دا اؤز – اؤزلوگونده بعضي حاللاردا آجي نتيجه لره گتيريب چيخاريب. بئله کي، 23 ماي 2006 – جي ايل تاريخده آکسييا زاماني خوصوصي تعييناتلي قوووه لرين هوجومونا معروض قالميش اورمو شهر ساکيني ائيواز سياحييه لازيمي طيببي يارديم گؤستريلمه سي مومکون اولماديغينا گؤره ائو شرايطينده موعاليجه اولوندوغوندان آلديغي خسارت نتيجه سينده 2 گوندن سونرا حياتيني دييشيب.

آزاد اولونان شخصلر چوخ آغير شرطلرله موقتي آزادليغا بوراخيليرلار. اونلارلا اولجه دن حاضيرلانميش موصاحيبه لر آپاريلير، اونلارا قارشي هئچ بير تزييق ائديلمه ديگي باره ده مجبوري ايلتيظام آلينير، آزادليغا چيخماق اوچون نقد پول و ياخود داشينماز املاکين گيروو قويولور، کوللي ميقداردا جريمه طلب ائديلير.

بو کيمي شرطلر آلتيندا موقتي آزادليغا چيخديقدان سونرا دا اونلارا قارشي موناسيبت اولکيندن هئچ نه ايله فرقلنمير. اونلار هر هفته اؤزلري حاقدا ايطيلاعات- آ معلومات وئرمه ليديرلر. همين واخت دا اونلارا قارشي فيزيکي و پسيخولوژي تزييقلر گؤستريلير. حاضيردا بوراخيلان شخصلرين بوتون فعاليتلري نيظارت آلتيندادير . اونلارين تلفن دانيشيقلاري دينله نيلير ، گله جک ايتتيهاملار اوچون يازيلاراق ساخلانيلير. آلديغيميز معلوماتلارا گؤره بعضي فعال لارين ائولرينده گيزلي کامئرا و دينله مه جيهازلاري قوراشديريليب و اونلارين اؤزل حياتلاري لئنته آلينير و دينله نيلير.

ايطيلاعات مأمورلاري بوراخديقلاري شخصلردن اونلارلا امکداشليق ائتمه لرينه راضيليق وئرمه لريني طلب ائدير .عکس تقديرده اونلارين ساکيت ياشامالارينا ايمکان وئرميه جکلري ايله حدله ييرلر. بو شخصلره هر هانسي مدني، ايجتيماعي ييغينجاقلاردا ايشتيراک ائتمک، ديگر فعال لارلا تماسدا اولماق، اوزاق يئرلره، خوصوصيله ده سرحد بؤلگه لرينه سفره چيخماقلا باغلي قاداغا قويولوب.

حاضيردا بوراخيلان شخصلر اوچون داها بير تهلوکه موجوددور. اونلار يا اوغورلانير، يا يوخا چيخير و يا گويا قزا نتيجه سينده اؤلورلر. بوتون بو کيمي قدار و اينسانليقدان اوزاق داورانيچلار گؤسترير کي ،فارس شووينيست رژيمي گونئي آذربايجاندا کوتلوي له شميش ميللي حرکاتي بوغماق و سوسدورماق ايسته يير. لاکين، رژيم ميللي حرکات فعال لارينا قارشي زوراکيليقلار - قانونسوز حبسلر، آمانسيز ايشگنجه لر حياتا کئچيرسه ده، گونئي آذربايجان تورکونون ميللي موقاويمت گوجونو سينديرماق ايقتيداريندا اولماديغيندان آنلاميش اولدو. تکجه بو فاکت يئتر کي، حبس اولونان 15 مين اينساندان بير نفري بئله رژيمين ساختا اعتيراف آلما پلانينا بويون اَيمه دي. بو دا ميللي حركاتين زنگين ميللي - معنوي کؤکدن قيدالانديغيني گؤسترير.

بيز، هئچ کسين ايشگنجه يه و يا غدار، غئيري-اينساني، ياخود لياقتي آلچالدان داورانيش و جزا نوعلرينه معروض قالمامالي اولدوغونو بيان ائدن موختليف بين الخالق سندلره، بيرلشميش ميلتلر تشکيلاتي نين نيظامنامه سينده ائلان ائديلميش پرينسيپلره ايستيناد ائده رک گونئي آذربايجاندا حبس اولونانلارلا باغلي ايشگنجه لره و ديگر غدار، غئيري-اينساني، لياقتي آلچالدان داورانيش و جزا نوعلرينه سون وئريلمه سيني و بين الخالق قوروم و تشکيلاتلارين بو مسئله يه موناسيبت بيلديرمه سيني ايسته ييريک.

ايران آدلانان اؤلكه ده محبوسلارين شيکايتلري نين آراشديريلماسي اوزره موستقيل مئخانيزملر اولماديغيندان، بو مسئله ايله ايشگنجه لره داير شيکايتلرله مشغول اولان موستقيل طرفسيز بئين الخاق تشکيلاتلارين ائکسپئرتلري مشغول اولماليديرلار.

بونون اوچون بين الخالق سويييه ده گونئي آذربايجاندا ايشگنجه لره قارشي خوصوصي معروضه چيسي اولان ائکسپئرت قروپو فورمالاشديريمالي، بو ائکسپئرت قروپو طرفيندن اورادا باش وئرن ايشگنجه لر و ايشگنجه کيمي قييمتلنديريلن حبس شرايطي هرطرفلي و اوبيئکتيو شکيلده آراشديريلمالي، ب ام ت و ديگر بين الخالق تشکيلاتلارا معروضه حاضيرلاماليدير.

گايپ- ين آذربايجان اوزره

آراشديرما و مطبوعات مسئولو صاديق ايسابيلي